Австралид 8 жил амьдарсан Монгол гэр бүл: Үүрд энд үлдэхгүй, эх орноос сайхан газар гэж үгүй

Үндэсний эрх чөлөө, тусгаар тогтнолоо сэргээн мандуулсны 114 жилийн ой өнөөдөр тохиож байна. Үндэсний дархлаа болсон хэл соёлоо харь оронд ч гээлгүй "Гэртээ Монголоор ярина" гэх дадалтай Австрали улсад найм дахь жилдээ аж төрж буй Л.Жагваралын гэр бүлийг онцлон гэргий С.Өнөрбилэгтэй ярилцлаа.

-Яагаад Австрали улсыг зорих болов?

-2017 оны зургаан сард нөхөр дөрвөн хүүхдийн хамт Австрали улсад ирсэн. Тухайн үед хүүхдүүд маань ой 6 сар, долоо, ес, 11 настай байсан л даа. Энд ирсэн хамгийн гол шалтгаан нь тэдний чанартай боловсрол, аюулгүй, амар тайван амьдрах орчин байсан юм.

Дэлхийн олон орон байхад яагаад заавал Австрали улс гэж асуух байх л даа. Монголд Нийгэм хамгааллын яаманд ажилладаг байлаа. 2014 онд Австрали улс руу айлчлалын шугамаар ирэх завшаан тохиож 14 хоног, гурван хотоор аялсан юм. Маш тайван, орчин нь ногоон, хүүхэд гэр бүлд чиглэсэн улс санагдсан учраас гэр бүлтэйгээ ирж амьдарвал ямар сайхан бэ гэх бодол өвөртлөөд харьж байлаа. Ирээд нөхөртэйгөө зөвлөлдөөд хэсэг хугацаанд Австралид амьдрахаар шийдэж байсан л даа.

Зургийн тайлбар: Л.Жагварал, гэргий С.Өнөрбилэгийн хамт. Сидней хот, далайн эрэг

-Хүүхдүүдээ аваад шуудхан очиход амаргүй шүү дээ?

-Мэдээж дөрвөн жаахан хүүхдээ аваад гаднын оронд огт танихгүй хүмүүсийн дунд ажил амьдралаа цоо шинээр эхлүүлэх амаргүй байсан. Хүүхдүүдээ тус тусынх нь сургууль цэцэрлэгт хамруулахын зэрэгцээ өөрөө хичээлдээ явах гээд л эхэндээ хүнд байлаа. Тэр дундаа соёлын ялгаа асар их байсан нь дасан зохицох эхний үед томоохон бэрхшээл байсан л даа. Тухайн үед нөхөр бид хоёр яг 40 настай байв шүү дээ. Тийм ч залуухан биш.

-Гадаадад сургууль, цэцэрлэгийн төлбөр өндөр. Нөхөр, эхнэрийн нэг нь тэднийг харж хандах шаардлага гарах тул нэг хүний цалингаар аж төрөхөд бэрх гэх зэрэг олон шалтгаанаар хүүхдүүдээ орхин явах нь бий?

-Ирэх шалтгааны хамгийн эхэнд хүүхдүүдийн боловсрол, амьдрах орчин байсан тул нөхөр бид хоёр хүүхдүүдээ орхиогүй. Эхний зургаан сарынх нь сургуулийн төлбөрийг төлөөд ирсэн. Ингэснээр ажлаа олох, хөлөө олох эхний үеэ хялбар туулсан гэж боддог.

Энд хүний хөдөлмөрийн шударгаар, сайн үнэлдэг. Тухайн үед би хүүхдүүдээ сургуульд нь хүргэж авах, тэднийхээ хоолыг бэлтгэх гэх зэрэг зөвхөн ээжийн ажлыг хийдэг байлаа. Хаяадаа өрхийн санхүүдээ дэм болох байдлаар хүргэлтийн ажил хийдэг байсан. Харин нөхөр маань бусдын л адил барилга дээр ажиллаж, хүүхдүүдийнхээ сургалтын төлбөр, байр, хоолны зардлаа болгодог байсан л даа.

Зургийн тайлбар: Л.Жагваралын гэр бүл, Сидней хот

-Одоо ямар ажил эрхэлж байна вэ?

-Нөхөр тавилга суурилуулах ажил эрхэлж буй. Харин миний хувьд Аудитын компанид ажиллаж байгаа.

-Очиж байх үедээ хамгийн бага охин нь ой зургаан сартай байсан гэлээ. Хэлд ороогүй байсан байх. Одоо Монголоороо ярьдаг уу. Хүүхдүүдээ Монгол хэлээ мартахгүй байхад хэрхэн анхаарч байна вэ?

-Хэл бол тухайн үндэстний дархлаа. Мартаж болшгүй өв соёл шүү дээ. Тэр утгаараа хэдий гаднын өндөр хөгжилтэй орон амьдарч, дэлхийн хэл сурч, амьдарч буй Монгол хэлээ мартаж болохгүй гэдэг байр суурьтай байдаг. Иймд гэртээ байгаа үедээ заавал Монголоор ярина гэдэг дүрэм манайд бий. Үгүй бол ой зургаахан сартай ирсэн охин маань Монгол хэл сурахгүй байх боломжтой шүү дээ. Одоо маш сайн ярьдаг.

-Хүүхдүүдийн амьдрах таатай орчин болон боловсрол тулгуурлаж тухайн орныг зорьсон тухайгаа дээр дурдсан шүү дээ. Тэр хүлээлтэд нь хүрч чадсан уу?

-Сургалт, боловсролын тухайд Монголтой харьцуулахад тэс өөр байсан. Манай Монголд хүүхдүүдийг илүү академик түвшинд сургадаг. Гэтэл Австралид академик бус, хэзээ ч хойноос нь хөөцөлдөж даалгаврыг нь шалгадаггүй. Ачаалал өгөхгүй. Харин амьдралд хэрхэн суралцах, бие биетэйгээ хэрхэн харилцах, яаж нийгэмших вэ гэдгийг сургадаг. Ингэхдээ зөв бурууг, хуулийг багаас нь сургаж, хэвшүүлдэг юм шиг санагддаг. Энгийн жишээ дурдахад манай бага охин сургууль дээрээ сурсан мэдлэгээ бидэнд хуваалцаж байна. "Австралид энэ хориотой, энэ хууль бус шүү" гэх мэтээр нийгэмд хэрхэн амьдрах, хууль хэрхэн бидэнд үйлчлэхийг сануулчхаж байгаа юм. Эндээс харахад тэдний боловсролын систем бүр багаас нь хүн болгох, хуулийг мөрддөг иргэн болгоход зорьдог юм шиг санагддаг.

-Хүүхдүүд нь одоо гараас гарч байгаа байх. Цагийн ажил хийхийг Австрали улс зөвшөөрдөг үү, өрхийн санхүүдээ дэм болж байгаа юу?

-Бага охин 10, том нь 21 настай. Охин хуулийн сургуулийн оюутан, хүү шүдний техникчээр төгсөн ажиллаж буй, бага хоёр нь дунд сургуульдаа суралцаж буй.

Хүүхдүүд нэг үеэ бодвол тус нэмэртэй болсон. Австрали улс 14 нас хүрмэгц өөрт тохирсон халаасныхаа мөнгийг олох боломжийг олгодог. Тухайлбал, KFC8 Mc donalds -д долоо хоногт 10 цаг ажиллаж, хэт их биш ч өөрт тохирсон хөдөлмөрийн хөлсөө авдаг. Энэ нь гэр бүлүүдэд нэмэр болдог. Хүүхдүүд өөрийн халаасны мөнгөө олно гэдэг өрхийн санхүүд нэлээд дэм болчихно. Тэд өөрсдийн унаа, хоол, хувцасны мөнгийг өөрийн хүчээр олсноор мөнгөтэй зөв харилцах арга ухаанд ч суралцчихаж байгаа юм.

Зургийн тайлбар: Австрали дахь монголчуудын наадам

-Австралийг зориод хэдийн найман жилийг ардаа орхижээ. Монголдоо эргэж ирэх талаар бодож байгаа юу?

-Австралид үүрд амьдрахгүй. Бүр мөр үлдэхээр төлөвлөөгүй. Анх хүүхдүүддээ гаднын өндөр хөгжилтэй орон үзүүлье, хоёр гурван жил амьдраад Монгол руугаа буцна гэх төлөвлөгөөтэй байсан. Гэтэл хүүхдүүд том болохын хэрээр шийдвэрт нөлөөлж эхэлсэн л дээ.

Бид Монголдоо амьдрахаар 2019 онд буцсан л даа. Тэр үед хүүхдүүдийн зүгээс "Австрали руугаа буцъя, тэнд сурч боловсрох нь илүү дээр юм байна" гэж санал тавиад эргэн ирж байсан. Одоо хүүхдүүд нэлээд том болж гараас гарч байна. Том гурвыгаа их сургуулийг нь төгсгөөд бага охиноо аваад Монголдоо төвхнөхөөр явдаг юм уу даа гэсэн бодол нөхөр бид хоёрт бий. Мэдээж энд үлдсэн хүүхдүүдээ эргэж тойрох байдлаар.

-Гадаадад амьдарч буй монголчууд энд байснаасаа илүү нутагтаа элэгтэй болчихдог юм шиг санагддаг. Монгол хувцсаараа гоёж, идээ будаа засах зэргээр баяр ёслолд ач холбогдол өгч тэмдэглэж харагддаг. Танай гэр бүлийн хувьд хэрхэж байна. Нутгаа санаж байна уу?

-Монгол нутгаа маш их санадаг. Саях долоон сард наадмын үеэр Монголдоо очиж амраад ирсэн.

Манай гэр бүлийн хувьд Монгол уламлалаа тээж, дэлгэрүүлэхэд асар ач холбогдол өгдөг. Уламжлалт цагаан сар болон наадмыг нэлээн хөл хөөртэй тэмдэглэдэг. Мөн дэлхий нийтээр тэмдэглэдэг шинэ жилийн баярыг гэр бүлээрээ, найз нөхдөөрөө өргөн дэлгэр тэмдэглэж өнгөрүүлдэг.

Австрали дахь монголчуудын наадмыг онцолж хэлмээр байна. Энд амьдарч буй монголчууд нэгдэн чуулж, баяр наадмаа тун сайхан тэмдэглэдэг. Сур харваа, шагайн харваа, бөхийн гал энд бий. Ёстой л морь уралдуулахаас бусад бүх зүйлс болно.

-Австралид халууны амралт эхэлсэн байгааг дуулсан. Танай гэр бүл хэрхэн амарч байна?

-12 сарын 23-наас нэг сарын 5 хүртэл энд зун амралт үргэлжилдэг. Бүх ажил, үйлчилгээ зогсож хүмүүс нь сайхан амардаг. Манай гэр бүл ч мөн адил амралтын газар алжаалаа тайлж байна, энэ хугацаанд.

Зургийн тайлбар: Л.Жагваралын гэр бүлийн Австрали дахь цагаан сар

-Үндэсний эрх чөлөө, тусгаар тогтнолоо сэргээн мандуулсны 114 жилийн ой өнөөдөр тохиож байна. Эл өдрийн талаар юу мэдэх вэ, танай гэр бүл тэмдэглэдэг үү?

-Монголчуудын сэргэн мандлын эхийг тавьсан 1911 оны Үндэсний эрх чөлөөний хувьсгал нь төрт ёсны эртний уламжлалтай Монголын ард түмний түүхийн онцгой хуудас, хойч үеийн бахархан дурсах түүхт үйл явдлын гэрч өдөр шүү дээ. Энэ өдөр монгол тв сувгуудаар гарч буй контентуудыг шимтэн үзэх дуртай.

Бахархлын өдөр тохиож буйтай холбогдуулан гаднын орныг зорьсон, зорих гэж байгаа залуустаа хандаж хэлэхэд гадаад орон хэчнээн сайхан ч эх орноос сайхан газар гэж хаана ч үгүй юм билээ шүү. Тиймээс залуучууд идэр насаа харийн орны хөгжил цэцэглэлтэд зориулах бус эх орныхоо сайн сайханд зориулаасай. Монголдоо бүгд очоосой, монголоо хөгжүүлэхэд оролцоосой гэж хүсэж байна.

-Австрали улсыг зорих монголчуудын хөдөлгөөн жил ирэх тусам нэмэгдэж байна. Таны хувьд найман жил гаруй амьдарсан хүний хувьд тус улсыг зорьж буй монголчуудад эхэн үеийнхээс ялгаа ажиглагдаж байна уу?

-Мэдээлэл өгч байгаа сургалтын агентлагийн тоо, чанар сайжирсан учир сүүлийн үед Австрали улсыг зорин ирж байгаа монголчуудын мэдээлэл сайн болсон санагддаг. Визний асуудлыг нь түргэн шуурхай шийдэж өгч байна, ирэхэд нь тосож аваад сургуульд нь чиглүүлж, амьдрах байр, ажил зэрэгт нь боломжит байдлаараа тусалдаг. Мөн энд амьдарч байгаа монголчуудын бизнес маш сайн өргөжсөн. Хөлөө сайн олж байгаа харагддаг.

-Цаг гарган нээлттэй ярилцсанд баярлалаа.

Сэтгэгдлээ илэрхийл

Share Tweet