Өнөөдөр олон улсын эх хэлний өдөр тохиож байна. Энэ өдрийг тохиолдуулан судлаач Э.Жамуха Боловсролын салбарт тулгамдаж буй асуудал, эх хэл үндэсний бичгийн хэрэглээний талаар хэвлэлийн бага хурал зарлав.
Тэрбээр "ЕБС-д орж буй хүүхдүүдэд нэгдүгээр ангиас нь кирилл бичгийн хичээлийг монгол хэл хэмээн заадаг. Гэвч Үндэсний бичгийн хэрэглээ үгүй болбол улс мөхнө гэдгийг ойлогох хэрэгтэй. Үндсэн хуульд "Монгол хэл бол төрийн албан ёсны хэл мөн" гэсэн байдаг. Ц.Дамдинсүрэнгийн зөв бичгийн дүрэм нь эрүүгийн хуулийн үндэсний эв нэгдлийг бусниулах гэсэн эрүүгийн гэмт хэргийн шинжийг агуулсан байна хэмээн хуулийн дагуу шалгаад өгөхийг хүссэн. Гэтэл шалгаж өгөөгүй. Үндэсний бичгийн хэрэглээ байхгүй байна. Энэ бол мөхөл. 2025 оноос төрийн болон нутгийн өөрөө удирдах байгууллага хос бичигтэн болно гэсэн" гэлээ.
АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд Eguur.mn хариуцлага хүлээхгүй болно. Манай сайт ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан тул Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдын эрх ашгийг хүндэтгэн үзнэ үү.
Шар хаданд оч
Хариулт авч чадах бол "ЯАГААД" гэж түмэнтэй асуумаар байна. 2025 он гэхэд Монгол улс маань хос бичигтэй болох болсон. Хууль эрх зүйн аагт нь ч бүрдсэн. яваандаа крил үсгийг халж Монгол бичигрүүгээ шилжих урт хугацааны бодлого барьж байгаа. Гэтэл яагаад цаг хугацааны явцад алга болох крилл үсэг түүний дүрмүүдийг дахин дахин сөхөх болов. Дамдинсүрэнгуйг комнист дарангуйлагч хэмээн ярьсан байсан мөн крилл үсгийн дүрмүүдийг Дамдинсүрэнгуан зохиол хэмээн бас ярьсан байсан. Түүхэнд 1983 оныг хүртэл Монгол хэл бичгийн яаг таг тогтсон дүрэм гэж байгаагүй. 1983 онд Дамдинсүрэн болон ОСОР гэсэн 2 ХҮН Монгол хэл бичгийн дүрэм болон 18000 эргэлзээтэй үгийг бичих дүрмийг журмалж өгсөн байдаг. Хэрэв эдгээр хүмүүсийг зохиолч гэж үзэж байгаа бол бяцхан түүхийг хүүрний Солонгос хэл нь 15-р зууны хагас хүртэл өөрсийн гэсэн нэгдмэл бичиг үсэггүй байсан бөгөөд хятад үсгийг өөрийн хэлний дуудлагатай ижилсүүлж хэрэглэх, хятад үсгийг шууд авч дуудлага өөрчлөн хэрэглэх зэргээр бичгийн хэлээ тэмдэглэж байв. Өөр хэлний бичиг үсгээр солонгос хэлний үгийг тэмдэглэх, ард олноо бичиг үсэгт тайлуулах, цаашлаад бичгийн хэлээ сайжруулна гэдэг төвөгтэй болсоныг Жусоны вант улсын дөтгөөр ван И овогт Сэжун ухварлаад солонгос хэлийг тэмдэглэхэд тохиромжтой, сурахад хялбар үсэг зохиосон нь Солонгос буюу Ханьгыл үсэг байжээ. Үүнтэй адил ямар нэг хүн орчин шаардлагдаа тулгуурлан судалгааны үндсэн дээр дүрмийг боловсруулана. Нийтээрэй хүлээн зөвшөөрсөн бол тэр бол амьдралд нийцсэн цагаа олсон зүйл мөнөөсөө мөн. Монгол үгэнд дүрэм зохиох хэмээсэн үг буй билээ Дамдинсүрэн Осоргуа зохиол тууж бичээгүй дүрмийг зохиож бий болгосон түүхэн хүмүүс юм.