Ерөнхийлөгч парламентад, Г.Занданшатар сайд нарт, Н.Учрал намынхандаа шахалт үзүүлнэ

УИХ-ын хаврын ээлжит чуулган өнөөдөр нээнэ. Энэ хаврын чуулганыг хүлээсэн улс төржилтүүд намраас эхлэлтэй. Л.Оюун-Эрдэнэ, Д.Амарбаясгалан нар ээлжлэн ажлаа хүлээлгэж өгсөнөөсөө хойш нам гүмхэн байцгаасаар хаврын чуулганы өмнө нэг нь гарч ирж ерөнхийлөгч рүү чиглэсэн бүхнээ ярив. Магадгүй тэн хагас нь байж болох.

Ерөнхийлөгч парламентын хариуцлагыг сайжруулна гэдгээр УИХ-ын гишүүнийг эгүүлэн татах тухай хууль өргөн барихаар боловсруулсан нь хаврын чуулганаар яаралтайгаар хэлэлцэгдэх тов бий.

Гэхдээ эцсийн шийдвэрийг парламент өөрөө гаргах тул ерөнхийлөгчийн санаачилсан хуулийг хэлэлцэн батлах эсэх нь тэдний гарт бий. Л.Оюун-Эрдэнэд итгэл үзүүлэх эсэх асуудлыг хэлэлцэхийн өмнө ерөнхийлөгч чуулганы танхимд орж ирсэн шиг нөхцөл байдал бий болох нь бараг дамжиггүй. Тэрбээр өөрийн санаачилсан хуулийн төслийнхөө талаар үг хэлэх тов бий.

Л.Оюун-Эрдэнэ удтал чимээгүй байсны эцэст ерөнхийлөгчийг өөрийнхөө дахин сонгогдох боломж руу зүтгэх, эргэн тойрныхон нь ч ийн вакумжуулж байгаа хэмээн ам нээчихсэн. Хэрвээ үнэхээр ийм процессоор явж байгаа юм гэвэл ерөнхийлөгчид улс төрийн импичмент үзүүлэх тухай ч мөн дурдав.

УИХ-ын гишүүдийн бүрэн эрхийг хөндөх агуулга өнгөрсөн хавраас хойш яригдсаар эцэстээ ийн хуулийг нь бэлдээдэхлээ. Ингэхээр яригдсаар ирсэн Дав.Цогтбаатар, Э.Болормаа, С.Ганбаатар, Х.Булгантуяа тэргүүтэй гишүүдийг түдгэлзүүлэх эсэхийг хууль хэрвээ батлагдвал нэн даруй оруулж ирэх гэж буй гэж харагдана. Тэр ч бүү хэл намын дарга нь УИХ-д суудалтай гишүүнээ эгүүлэн татуулах асуудлыг оруулж болох учраас дараагийнх нь хэн ч, ямар ч гишүүн байх боломжтой мэт нөхцөл үүсчихэж буй юм.

Харин нөгөө талд Г.Занданшатар Л.Оюун-Эрдэнийн Засгийн газраас шударч ирсэн сайдуудыг үдье гэдэг дээрээ ирчихсэн байгаа. Б.Чойжилсүрэн, Б.Дэлгэрсайхан, П.Наранбаяр нарын суудал дэнжигнэсээр энэ хүрсэн бөгөөд зүгээр ч нэг сайдаас нь огцруулахын оронд тэднээр улс төр хийх нь ч дамжиггүй. Ялангуяа өвөлжингөө эрчим хүчний хэмнэлт, тасалдалд нэр холбогдож, өөрийн ойрын хүрээллээ хуулийнханд өчиггүй нэгжүүлсэн Б.Чойжилсүрэнг танхимаасаа хариуцлага тооцон хөөж буй дүр зураг үүсэх биз. Өөрөөр хэлбэл Г.Занданшатар өөрийнх нь талд биш, гар нийлж чадахгүй амбицтай сайд нарыг танхимдаа байлгахгүй гэдгээ ч илэрхийлэх боломж. ЗГХЭГ-ын дарга нь Ерөнхий сайдын түвшний эготой, дэд сайд нарыг цөөлнө, яамдын тоог бууруулна гэчихсэн ярьж яваа энэ цагт хэн хэнд нь даруулга, бас цаашид өөрөө ч удаан тэсье гэвэл танхимаа хэсэг бүлэг болгох бус нэгтгэх сонирхол ч илүү биз.

Харин Н.Учралын хувьд нам доторх албан тушаалуудыг хөдөлгөөнд оруулж, хуучин МАН-д зүтгэсэн асан хүмүүсийг тодорхой албан тушаалуудад аваачихаар харагдаж буй. 60 тэрбумын схемийг зохиолцсон гэгддэг Ц.Сандуйг тухайн үед УИХ, орон нутгийн сонгуульд үнэмлэхүй ялж гарч ирсэн МАН-ыг ерөнхийлөгчийн сонгуульд ялагдахад хүргэсэн дүр хэмээн ерөнхийлөгч У.Хүрэлсүх Шадар сайд байхдаа намын УЗ дээрээ Нийслэлийн МАН-ын хорооны даргаас нь огцруулах асуудлыг хөндөж байсан удаатай.

Тэр өнөөдөр Н.Учралын зөвлөхөөр улс төрд эргэн орж ирлээ. Түүнчлэн М.Энхболд Гавьяат эдийн засагчийн шагналыг Бага хурлын үеэр энгэртээ гялалзуулж, Ж.Мөнхбат намын гишүүнчлэлээ сэргээсэн зэргээс харвал нэгэн үед МАН-ын буланд шахагдаж, түүнд нь Д.Амарбаясгалан, Л.Оюун-Эрдэнэ нар жин даралцаж явсан хууччуулыг Н.Учрал эргээд намдаа авчрав. Авчрахын хажуугаар үдэх яриа ч гарсан. Нэг фракцыг нөгөө нь шахаж, энэ хэрээрээ дараагийн сонгуульдаа зэхэж суудаг нь улс төрийн намуудын хувьд байдаг л үзэгдэл.

"Итгээд хийлгэж үзлээ, одоо дараагийнх нь" гэдэг тойргоор магадгүй өнөөдөр МАН-ын ил далд нөлөөллүүд өрнөж буй. Ингэхээр энэ хавар МАН Засгийн газар, парламент, намаа гурван талаас нь хайрцаглах байдлаар урагшилж, ирэх ерөнхийлөгчийн сонгуулийн бэлтгэлээ эхлүүлж буй бололтой.

Харин нөгөө талд шахагдсан фракцын төлөөллүүд ч мөчөөгөө өгөхгүй дуугарч эхэлсэн. Л.Оюун-Эрдэнийн араас Х.Булгантуяа өчигдөр хэвлэлд ярив, араас нь магадгүй Д.Амарбаясгалан байх магадлал бий.

МАН цаашид яаж ч дотроо жийлцсэн парламент бол тэдний тоглолт хийх, зоргоор аашлах талбар биш бөгөөд Засгийн газар ч мөн тэдний ээлж сэлгэх орон зай биш. Улс төрийн эрх баригч намын энэ "өшөө авалтууд" дунд АН болоод УИХ-д суудалтай намууд хэрсүү байж, парламентын ардчиллын төлөөх байр сууриа нэгтгэх нь зүйтэй билээ.

Т.БАТСҮРЭН

Сэтгэгдлээ илэрхийл

Share Tweet