"Суманд ноолуур ₮180 мянга хүрсэн, ямаагаа самнаад банкны зээлдээ тушаагаад л таардаг"
Малчдын хувьд бүтэн жилийн эдийн засгийн суурь нь ноолуурын ханшаас шууд хамааралтай. Учир нь, намрын улиралд мах, цагаан идээгээ арилжиж олсон орлогоо өвөлжилтийн бэлтгэл, хүүхдүүдийнхээ сургалтын төлбөрт зарцуулаад таардаг. Тиймээс хаврын хаварт "Ноолуурын үнэ ямар байх вэ" гэдэг асуудал малчдын сэтгэлийг зовниулдаг.
Энэ жилийн тухайд салбарын яамнаас хаврын ноолуур бэлтгэлд зориулж, 450 тэрбум төгрөгийн эргэлтийн хөрөнгийн зээл олгож байна. Мөн ноолуурын дуудлага худалдаа зохион байгуулснаар ноолуурын ханш харьцангуй өндөр буюу 198 мянган төгрөгөөс эхэлсэн. Одоогоор хамгийн чанартай ноолууртай гэгддэг Зүүн аймгуудад нэг килограмм ноолуур 196-203 мянган төгрөгийн үнэтэй байгаа юм.
Тэгвэл ноолуурын үнийг өндөр тогтоох бодлого малчны хотонд хэрхэн хүрч байгаа талаар Төв аймгийн Алтанбулаг сумын иргэн Б.Шагайбаатараас тодрууллаа.
-Сайхан хаваржиж байна уу. Танайх ямаагаа хэзээнээс самнаж эхлэв?
-Ямаагаа самнаж эхлээд гурав, дөрөв хонож байна. Одоогоор бие гүйцсэн ямаануудаа самнаж байна. Тавдугаар сар дөхүүлээд борлонгоо самнана. Хөдөөгийн бид хүн бүл муутай. Хонио ямаагаа услах, адуу, үхэр эргүүлэх гэж явсаар өдөрт дөрөв, таван ямаанаас хэтрэхгүй. XII ангийн охин маань хичээл нь амраад ирчихсэн болохоор их дэмтэй байна.
-Энэ хавар ноолуурын үнэ харьцангуй өндөр байгаа талаар мэдээлж байна. Танай суманд ямар ханштай байна ?
-Сумын төвд ноолуур килограмм нь 180 мянган төгрөг байна. Бууж магадгүй сурагтай. Бид дэлгүүр, хоршоонд аваачаад өгчихдөг. Цааш нь хэдээр зардаг юм мэдэхгүй.
-Таны бодлоор 180 мянган төгрөг гэдэг хэр боломжийн ханш вэ, малчдын аж амьдрал, хөдөлмөрийн үнэлэмжтэй харьцуулахад?
-Өнгөрсөн жил кг ноолуур дээд тал нь 160 мянган төгрөг хүрсэн. Гэхдээ ихэнхийг нь 140 мянган төгрөгөөр өгсөн. Энэ жил ноолуур өндөр байна л гэнэ. Одоо бүх юмны үнэ нэмэгдчихсэн. Тэр талаас нь бодвол жаахан бага байна. Манайх 100-гаад килограмм ноолуур самнадаг. Ноолуурын орлогоо банкны зээлдээ тушаагаад л таардаг даа. Манайх сум, хөдөөгийн хооронд амьдардаг. Ер нь малчдад элдэв дэмжлэг гэхээс илүү ноолуурыг нь гайгүй авчихдаг, мах нь жаахан үнэтэй байвал болчих гээд байна.
-Сүүлийн үед малын үүлдэр угсааг сайжруулж, ноолуурын гарц, чанарыг дээшлүүлэх талаар малчдад их зөвлөх болж?
-Зүүн талын ноолуурыг чанартай л гэлцдэг. Манайх тийм ухна тавиагүй, нутгийнхаа малыг л өсгөж үржүүлдэг. Газар нутгийн онцлог гэж бий. Харин илүү цэвэрхэн, пургиа багатай самнахад анхаарч байна. Бие гүйцсэн эр ямаанаас 600-700 гр, эм ямаанаас 300-400 гр ноолуур гардаг.
-Ноолуурын улиралд ямаа самнах ажлын байр гардаг шүү дээ. Танай суманд хэр байна вэ?
-Байгаа, нэг ямааг 12-15 мянган төгрөгөөр самнаж байгаа юм билээ. Хойд айлд өнөөдөр 12 мянгаар самнаж байна гэж ярьсан.
Д.ХАДААН
АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд Eguur.mn хариуцлага хүлээхгүй болно. Манай сайт ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан тул Та сэтгэгдэл бичихдээ бусдын эрх ашгийг хүндэтгэн үзнэ үү.
ЗЭЭЛ АВААД ХЭРЭГТЭЙ ЗҮЙЛДЭЭ ЗАРЦУУЛСАН БАЙЖ ҮХСЭНДЭЭ ГОНГИНОДОГ ЮМ .ХБДӨӨНИЙХӨН ИХ ХУДАЛЧ ЗАЛЬТАЙ ШУНАЛТАЙ ХАРАМЧ МУУХАЙ ХҮМҮҮС
Адгийн шаарнууд
Хөдөө гараад 1 жил амьдарч үзчээд олон юм ярина шүү
Гуцооо. Та наоын зээлийг тэгээд бид төлөх ёстой юу?
Төлөөд өг гэж хаана нь бичсэн байна малаа мах, ноолуурын үнээ л жоохон нэмээд өг гэж байна ченж нар нь л нэмээд байгаа болохоос малчидаас манай суманд лав 12р л авж байна гэнэ. Ийм байхад битгий хуц
Хаха мах мах бүгд үнэтэй болсооор байхдл худлааа гуйлгачин ам гаргаж байдаг шуналын бузруууд
Ченж нар нь л нэмээд байгаа болохоос малчидаас манай суманд лав 12р л авж байна гэнэ. Ийм байхад битгий хуц
Гөлөгнүүд дандаа ингэж худлаа хуцаад сурсан шүү!!!!
енж нар нь л нэмээд байгаа болохоос малчидаас манай суманд лав 12р л авж байна гэнэ. Ийм байхад битгий хуц
Тэгээд яалгах гээд байдын
Нийгмийн шааруудын тархи бол нэг иймэрхүү л байдаг юм шдээ хэний төлөө амьдраад байгаа юм банк тоодоггүй төр тоодоггүй бор зүрхээрээ амьдарч байгаа хүмүүс туслаач гэж гоншгондоггүй юм тэд бол баатрууд
Төлөөд өг гэж хаана нь бичсэн байна малаа мах, ноолуурын үнээ л жоохон нэмээд өг гэж байна ченж нар нь л нэмээд байгаа болохоос малчидаас манай суманд лав 12р л авж байна гэнэ. Ийм байхад битгий хуц
Тэгээд банкны зээлээ төлөхгүй нээ
Зээл авсан бол төлж таарна шдэ
Төлөөд өг гэж хаана нь бичсэн байна малаа мах, ноолуурын үнээ л жоохон нэмээд өг гэж байна ченж нар нь л нэмээд байгаа болохоос малчидаас манай суманд лав 12р л авж байна гэнэ. Ийм байхад битгий хуц
Энэ хөдөөнийхөн маш их баян,асар их шуналтай нийгмийн даатгалаа татвар төлөгчдийн мөнгөөр төлүүлэнэ,махаа хотынхонд үнэтэй зуданд нэрвэгдэж байхдаа таарсан пиздаанууд
Төлөөд өг гэж хаана нь бичсэн байна малаа мах, ноолуурын үнээ л жоохон нэмээд өг гэж байна ченж нар нь л нэмээд байгаа болохоос малчидаас манай суманд лав 12р л авж байна гэнэ. Ийм байхад битгий хуц. Бас атаархаж үхэх гээд наад өмхий ханхалсан хотдоо ялзарч хэвтэж байхаар хөдөө гараад мал маллаад үзээч чам шиг мал нэг жил ч байж чадахгүй шүү дээ
Чи өөрөө энэ зурган дээх байгаа хөлдүү юу.
зээлээ төлж чадаж байгаа чинь болоо биш үү хотынхон зээлээ ч дийлэхгүй өрнөөс өрны хооронд амьдарч үнэ хадсан мах авч дийлэхээ байж бгаа.Өөрсдийнхөө хэрэгцээнд зээл авсан биз дээ малчид аа.тэрнийгээ төлж чадаж бн бас юм хумстай ч болоо биз хүүхдийнхээ төлбөрийг ч дөнгөөд болж л бнашд яасан шуналтай юм бэ
хотынхон бүх юмыг чинь төлж үнэтэй авч ,малын бэлчээр уух ус үнэгүй байхад бас улам л гоншигонож нэхэж чадаж байна Малчидыг төр улсаараа чадлаараа дэмждэг шүү дээ одоо яалгах гээд байгаа юм бол оо хөдөлмөрлө малаа өсгөөд баяж,уулын мод самар жимс бүгд үнэгүй хэрэглэж байгаа шүү дээ
Хэний төлөө амьдраад хэнд эрхлээд байгаа юм.
Махны үнэ өсгөх хэрэг үү, энэ ченжээ болимоор байх юм,
Хотын захын ядуунл зээл авсан бол төлдөгшдэээ үргэлж ханаж цаддаггүй ёрын үгтүүд мах ноос ширээ сүү цагаанаа үнэнтэй зардаг бузрууд хүнээс авхаал мэддэг малууд
Тийм л хэцүү байгаан бол больчихооч энэ заваарсан хотод ирээд үерийн аманд гэрээ босгоод,нэг муу ямбий прусс аваад таксичин болооч нэг орк нэмэгдлээ гэхэд яав л гэж.Танай хөдөөнийхөн ёстой тэнэг гарууд оркоороо дуудуулж байхдаа таарсан малнууд өнгөрсөн хавар хотын хоёр найз охидууд,хөдөөний амьдрал судлана ноолуураа яаж самнадаг яаж зарж борлуулдгийг нүдээрээ харна гээд урагшаа Төв аймгийн чиглэлд явсан өөрсдийн машаанаараа.Сумыг нь хэлэхээ больчий тэгээд яасан гээч ямаа самнаж үзсэн байна" нэрийг нь өөрчлөв"Гоолингоо их идэвхитэй адтай самнаж дээ орой нь жаахан найр маягийн юм болсон юмдгуудаа .Хөөрхий хоёр охин дэврүүн сэтгэлээр жаахан ууж халамцаж дуулж хуурдаж бүжиглэж дээ.Хажуу талын гоё тохижуулсан жуулчин авдаг гэртээ нөгөө хоёрыг оруулж.Тэгээд шөнө нь нутгийн эргүү хир хөлс шивэр архи ханхлуулсан залуучууд хөөрхий хоёрыг шөнөжингөө бавсан байгаа юм хамгийн зэвүүн нь хөгшин төгцөг гэрийн эзэн яагаад байгаа хүүхдүүд вэ? больцгоо гэснээ өөрөө хүүгийхээ дараа Гоолингоог бавсан байгаа юм.Харин гэрийн эзэгтэй байдал биш болсныг мэдэнгүүтээ ухаалаг загнаж уучлал хүсээд,ноолуур цагаан идээ машаанд нь хийж өгөөд нутгийн хилийн дээс гартал нь портер машаанаараа дагаж хамгаалсан байгаа юм.Хөөрхий хоёр охин хоорондоо ярилцаад за чи бид хоёр онгон байсан биш найз залуусаасаа тас нууя гээд хохироод өнгөрсөн байгаа юм Гоолингоо арьс өнгөний өвчин авч эмнэлэгт хэвтсэн найз охин нь доошоо цагаан юм ихээр гараад гээд бас д гадуур эмнэлгээр явж цацлага угаалга баахан хийлгэсэн гэсээн.Манай готод мах аймаар үнэтэй байгаашт хонь 22000 үхэр 32000 адуу 15000
ченж нар нь л нэмээд байгаа болохоос малчидаас манай суманд лав 12р л авж байна гэнэ. Ийм байхад битгий хуц. Бас атаархаж үхэх гээд наад өмхий ханхалсан хотдоо ялзарч хэвтэж байхаар хөдөө гараад мал маллаад үзээч чам шиг мал нэг жил ч байж чадахгүй шүү дээ. Бас тэр хоёр чинь өөрсдөө яах гэж архичнаа гайхуулж архи уусын цагдаад өгхийг нь хэн байг гээв угаасаа сурцтай янууд албаар хавар явж малчин самнасан л байшдээ өөрсдөө л тэр өвчинөө авчирж тараасан байх хаха