Иранд бүтэлгүйтсэн Трамп одоо Кубыг онилж байна

АНУ-ын Ерөнхийлөгч Доналд Трамп Иранд дэглэмийн өөрчлөлт хийж чадаагүй тул одоо Куба улсыг онилох боллоо. Гэвч ачааллаа дааж ядаж буй АНУ-ын зэвсэгт хүчнийг дахин нэг цэргийн ажиллагаанд татан оролцуулах нь улс төрийн болон цэргийн маш өндөр эрсдэлийг дагуулна.

Вашингтон өнгөрсөн долоо хоногийн лхагва гарагт /2026.05.20/ Кубын Ерөнхийлөгч асан 94 настай Рауль Кастрог хүн амины хэрэг болон АНУ-ын иргэдийн амь насанд хүрэх гэж хуйвалдсан хэрэгт буруутгажээ.  

1996 онд Куба улс иргэний тээврийн хоёр онгоцыг буудсаны улмаас дөрвөн хүн амь үрэгдсэн хэрэг гарч байсан. Нас барсан хүмүүсийн гурав нь АНУ-ын иргэн байсан юм. Уг явдалд Кастрог буруутгаж буй нь Цагаан ордны зүгээс нэг сумаар хоёр туулай буудах гэсэн оролдлого байж магадгүй.

Трамп энэ алхмаараа Кубад үзүүлж буй дарамт шахалт үзүүлж, хэлэлцээ хийхэд бэлэн байж болох илүү уян хатан эсвэл прагматик эрх баригчдыг тусгаарлахыг зорьж байж магадгүй юм. Бас энэ нь цэргийн ажиллагаа явуулах, эсвэл нэгдүгээр сард Венесуэлын Ерөнхийлөгч Николас Мадурог хулгайлсантай адил тусгай хүчний ажиллагаа явуулахад бэлтгэсэн алхам байх магадлалтай. АНУ-ын Төрийн нарийн бичгийн дарга Кубын дэглэмийг өөрчлөхөд анхаарлаа дээд зэргээр хандуулж ажиллаж байгаа гэдгээ хэлээд байгаа.

Лхагва гарагт буюу Куба тусгаар тогтнолоо зарласан өдрөөр Кастрод ял тулгасан нь Трампын захиргаа тус улсад үзүүлж буй дарамт шахалтаа ихээхэн нэмэгдүүлсэн явдал боллоо. АНУ Куба руу газрын тос оруулахыг хориглож, тасралтгүй дипломат шахалт үзүүлж буй. Газрын тосгүйн улмаас Кубын нийгэмд хүмүүнлэгийн хямрал үүсээд байгаа билээ.

Трамп хэдэн долоо хоногийн турш Кубыг заналхийлж, тус улсад хүссэн бүхнээ хийж чадна гэж хэлсэн. Мөн Кубыг өөрийн болгох нэр төртэй ажлыг гүйцэтгэж хэрэг гарч магадгүй ч гэж хэлж байв. Лхагва гарагт Трамп энэ мэт заналхийлсэн үгсээ үргэлжлүүлж тус улсыг чөлөөлж байна гэжээ.

Тодруулбал Трамп “Куба бол дампуурч байгаа улс. Та бүхний харж буйгаар Кубад бүх зүйл нуран унаж байна. Тэдэнд газрын тос байхгүй, мөнгө байхгүй. Гэхдээ бид нар тэдэнд туслахаар, ард иргэд, гэр бүлүүдэд туслахаар ажиллаж байна” гэсэн юм.

“Quincy Institute for Responsible Statecraft”-ийн судлаач Ли Шленкер хэлэхдээ Куба улсыг буулт хийлгэх зорилготой ял тулгасан бол хэрэг явдал Цагаан ордны хувьд буруугаар эргэж магадгүйг анхааруулав. Тэр “Миний бодлоор энэ алхам Кубатай ямар нэгэн тохиролцоонд хүрэх бүх боломжийг бүрмөсөн үгүй хийж байна” гэж хэлжээ.

Тэрбээр нэмж хэлэхдээ “Энэ алхам кубачуудыг төр засгаа дэмжиж, Кубын удирдлагуудын дайсагнасан сэтгэлгээг улам бүр хатууруулах болно” гэсэн юм.

Трампын захиргаа Кубад ашиглаж буй арга барил нь Венесуэльд үр дүнгээ өгсөн билээ. АНУ Венесуэльд эдийн засгийн дарамт үзүүлж, тэнгисийн хүчнээрээ бүслэн Мадурог амжилттай хулгайлсан. Мадурогийн оронд Вашингтоны шаардлагыг арай зөөлнөөр хүлээн авч биелүүлдэг Делси Родригес Венесуэлийг одоо удирдаж байгаа. Гэвч Венесуэлын ард түмний хүсэн хүлээж байсан ардчилсан өөрчлөлт үүсээгүй юм. Үүнтэй ижил арга барилыг Трамп Иран дээр ашигласан ч бүтэлгүйтсэн.

Кубын Ерөнхийлөгч Мигель Диас-Канель ял тулгасан явдлыг АНУ-ын эзэнт гүрний дээрэнгүй зан авир, хүссэндээ хүрч чадаагүй мухардсаныг нь харуулж буй зүйл гэж шүүмжилжээ.

Венесуэль болон Иранд цэргийн ажиллагаа явуулахын өмнөх шиг Кубын ойролцоо цэргийн хүч төвлөрүүлсэн шинж тэмдэг одоогоор ажиглагдахгүй байна. Гэхдээ АНУ-ын цэргийн тагнуулын онгоцнууд Кубын эрэг орчмоор нисэх нь эрс нэмэгджээ. Үүнтэй адил тагнуулын ажиллагаа ихсэх явдал Иран болон Венесуэль рүү довтлохын өмнө ажиглагдаж байсан юм.

Ираны дайны улмаас Трампын рейтинг эрс буурсан тул түүнд цэргийн шинэ ажиллагаа явуулахад улс төрийн дэмжлэг бага үлдсэн. “CNN”, “New York Times” болон бусад хэвлэлүүд явуулсан санал асуулгаар америкчуудын ихэнх нь Ираны дайныг эсэргүүцэж байгаа юм. Америкчууд Трампын гадаад бодлогыг өөрсдийн туулж буй эдийн засгийн хүндрэлтэй шууд холбож үзэж эхэлжээ. Мөн санал асуулгаар америкчуудын ихэнх нь Трампын захиргаа Кубын асуудал дээр явуулж буй бодлогыг эсэргүүцэж байгаа нь харагдсан байна.

АНУ Кубатай шууд мөргөлдөх нь коммунизмын эсрэг үзэлтэй куба цагаачдын дунд Трампын захиргааны нэр хүндийг нь өсгөж магадгүй. Гэхдээ энэ жил Конгрессын завсрын сонгууль болох гэж байгаа үед Ираны дайнаас болж америкчууд Трампыг эсэргүүцэн санал өгөх төлөв ажиглагдаж байгаа билээ.

Бүгд найрамдах нам аль хэдийн хүнд нөхцөл байдалд орчихоод байгаа. Шинэ мөргөлдөөн эхлүүлэх нь Трамп сонгогчдыг үл тоомсорлож байна гэж Ардчилсан намынхан шүүмжилж буйг бататгана. Кубад гадаад бодлогын ялалт байгууллаа ч гэсэн орон байрны хямралд нэрвэгдэн, өдөр тутмын хэрэглээгээ болгох гэж зүдэрч буй сонгогчдын хувьд тэр ялалт чухал асуудал мэт санагдахгүй.

Ардчилсан намын сенатор Рубен Галлего өнгөрсөн сард “Америкийн ард түмэн шинэ дайн эхлүүлэхийг хүсэхгүй байгаа. Хавана хот дахь орон сууцнуудыг бөмбөгдөхийн оронд Аризона мужид орон сууц барихад анхаарлаа хандуулахыг биднээс шаардаж байна” гэж хэлжээ. Тэрбээр нэмж “Ард түмэн эрүүл мэндийн үйлчилгээний өртгийг бууруулахыг хүсэж байна уу гэхээс биш, цэргүүд насан туршдаа эмнэлгээр явахад хүргэхийг дайн эхлүүлэхийг хүсээгүй. Амьжиргааны зардлыг бууруулж, хүртээмжтэй болгохыг хүсэж байгаа. Харин татвар төлөгчдийн мөнгийг хэрэгцээгүй дайнд үрэхийг хүсээгүй” гэсэн байна.

Эх сурвалж: CNN

Өөрийн сэтгэгдлээ илэрхийл

Share Tweet