У.Хүрэлсүхгүй, урвалтгүйгээр туулах Н.Учралын зовлон одоо эхэллээ

"Тийм ээ, би 1980 оных" хэмээсээр Л.Оюун-Эрдэнэ 41 насандаа МАН-ын дарга бөгөөд Ерөнхий сайд болж байв. Харин Н.Учрал 39 насандаа эл хоёр суудлыг зэрэг атгалаа. Ингэхдээ УИХ-ын дарга, ЗГХЭГ-ын дарга хийж үзчихээд шүү дээ. Баяртай сайхан хувь хүний намтрын зузаатгал юм.

Авчиг Н.Учралын намтрын энэ зузаатгал хэр удаан бөгөөд ямархан нэр хүндтэй үргэлжлэх вэ гэдэг жинхэнэ шандас сорьсон хүлээлт болох нь тодорхой.

Тэр 2015 онд У.Хүрэлсүхийн туслахаас ажлын гараагаа эхэлсэн. Ердөө 11 жилийн дотор УИХ-ын гишүүн Засгийн газрын гишүүнээр тус бүр гурван удаа сонгогдож, томилогдож ажиллажээ. НАМЗХ-ны холбооны Ерөнхийлөгчийг 2019 онд авч байсан залуу зургаан жилийн дараа МАН-ын дарга болж, зэрэгцүүлээд УИХ-ын даргын суудалд ирсэн юм. Н.Учрал УИХ-ын даргын суудлаас ердөө дөрвөн сарын дараа Ерөнхий сайдын өрөөнд заларчихлаа.

Хэтийдсэн хурдтай гүйлтийн зам дээр тэр У.Хүрэлсүхээр дэмжүүлсэн нь ч асар их. Өөрөө хичээн зүтгэсэн нь ч илтэд өндөр юм. Ерөнхийдөө Н.Учрал өндөр албан тушаалд хүрэхийн тулд,

• Яаж ч урваж болдгийг ЗГХЭГ-ын даргаар нь ажиллаж байхдаа Л.Оюун-Эрдэнийн танхимыг унагаалцсан кэйсээрээ,
• Г.Занданшатарт "Би таныг Ерөнхийлөгчид нэр дэвшүүлнэ" гэж амлалт өгөөд, намынх нь даргыг авсныхаа дараа Ерөнхий сайдын суудлыг нь эзэлчхэж буй үйлдлээрээ харуулчихлаа.

Сүүлийн хоёр он дамнуулаад л биччихэж буй түүний энэ замыг У.Хүрэлсүх төрийн тэргүүний хувиар өнгөлөн зассан нь үнэн. Гэсэн ч өөрийнх нь хичээсэн жин У.Хүрэлсүхийн өргөлтөөс давжээ. Ийм л махруу хүн Н.Учралын дотор байна. Бас 1980 оныхон дунд байдаг ажил олгогчдоо хэтийдсэн үнэнч байдаг хандлагыг тэр "өөртөө үнэнч" аминч үзлээр Л.Оюун-Эрдэнэ, Г.Занданшатар нар дээр хийсэн тоглолтоороо эвдэж үзүүллээ. Үеэсээ бас ч гэж түрүүлж яваагийн үлгэрлэл л дээ энэ, ёжлож хэлэхэд.

Одоо харин Н.Учрал хэн нэгнээр түшүүлж, аль нэгнээс нь урваад л болчихдог замаар алхахгүй. Тэр олон ачааг жигд, тэгш хэмээр үүрэхдээ аль нэг талыг нь жаахан ихдүүлэхэд л хазайсан талд нь бөөн хүч ирж татсаар байгаад унагах зам дээр ганцаар гарч ирлээ. Яг л "Гарьд магнай" киноны Далайцэрэн шиг хоёр талдаа хүнд ачаа тэгнэж үүрээд, даваа өөд өгсөхдөө хөл дүүжлэх ганц унаатай болохын төлөө гүрийдэг шиг.

Н.Учрал 2028 онд намаа УИХ-ын сонгуульд удирдаж орохын төлөө бүх жингээ тааруулж ганцаар үүрэх хэцүү зам дээр гарч ирсэн нь энэ.

Засгийн газраа бүрдүүлэхээс эхлээд л түүний зовлон эхэлнэ. Тэр 2027 оны Ерөнхийлөгчийн сонгууль хүртэл Засгийн газраа удирдаж, улмаар МАН угшилтай төрийн тэргүүнтэй болж байж 2028 он руу алхана. Ингэхийн тулд өнөөгийн Засгийн газраа АН-тай нийлж байгуулаад, УИХ-ын даргыг ч сөрөг хүчиндээ өгөх. Яамдад хангалттай томилгоог АН-д хийх эрхийг нь нээж өгөх шаардлага үүсэв. Ингэхдээ бүр АН-ын дотоод фракц бүрд жигд хуваарилж, хэнийг ч ялгахгүй барьж байж, сөрөг хүчин дотор цөөнх үүсгэхгүй байх дээр ажиллах шаардлага тулгарлаа. АН-ыг тултал угжингаа тэдний сөрөг хүчний өнгийг жаал бүдгэрүүлээд, Ерөнхийлөгчийн сонгуульд ялах тактик байж болно.

2027 оны Ерөнхийлөгчийн сонгуульд ялахгүй л бол Н.Учралаар 2028 онд удирдуулахгүй байхаа МАН дэндүү сайн мэднэ ээ.

АН-ыг аргалах гэж ядах атал нөгөө талд зэрэгцээд Ц.Нямдоржийн хэлсэнчлэн "МАН доторх цөөнх" гэж нэг аюулын харанга дэлдэнэ. Л.Оюун-Эрдэнэ, Д.Амарбаясгалан нар АН-ыг түлхсээр Н.Учралыг ялалтын индэрт гаргуулчихлаа. Үүний гол зорилго ерөөсөө л Н.Учралын улс төрийн замыг богиносгох биш гэж үү.

Эдийн засаг асар хүндэрч байгаа энэ үед Н.Учрал АН-аас гадна нам дахь цөөнхтэйгээ учраа үл олбоос ирэх намар л Засгийн газрыг унагахаар олон нийт, жижиг намууд, сөрөг хүчний суйлсан хэдтэйгээ Л.Оюун-Эрдэнэ дахиад л босоод ирнэ.

Тэгэхээр Н.Учрал эдүгээ яг Г.Занданшатар шиг хэт Ерөнхийлөгчид түшиглэсэн, түүний үгээрх, ганцхан "Ерөнхийлөгч" гэх хамгаалалтын бүстэй Засгийн газар байгуулбал намартаа л огцрох, маш тодорхой түүхийг бичнэ гэсэн үг. Гэтэл тэр хүнээсээ зөрөх хүч одоо Н.Учралд бас юу сан билээ. Ядаж л адарч зугтах, тэрсэх хувь хүний зориг Н.Учралд одоогоор үгүй. Түүнд тэнэг муйхар Л.Оюун-Эрдэнийн зүрх байхгүй шүү дээ.

Гүйцэтгэх засаглал толгойлоод ирэхээрээ Ерөнхийлөгчийн институцтэйгээ хагаралдах зовлонгоо Н.Учрал хувь хүнээрээ үүрнэ гэдэг дэндүү хэцүү. Асар удаан ухаангүй байдлаас сэргэхдээ "Аав аа" гэж дуудсан хүнтэйгээ муудалцахаас өөр замгүй болдог институцыг тэр толгойлчихлоо.

Өөрийн сэтгэгдлээ илэрхийл

Share Tweet